معماری ساختمان مسکونی پناه، استودیو طراحی DVR

دفتر طراحی: استودیو طراحی DVR

معمار: لعیا دادور

همکاران طراحی: لعیا دادور، مهرناز شمسی طراحی و معماری داخلی:  لعیا دادور، مهرناز شمسی، یاسمن کمالی، شراره مهاجر

مجری: مهدی غلامیان

نورپردازی: مهندس سخاوتی

مهندس تاسیسات: مسعود کاوه

نوع تاسیسات: چیلر و فن کویل

مهندس سازه: جواد عطار

موقعیت پروژه: ایران، مشهد

مساحت زمین: 360 مترمربع

زیربنا: 1550 مترمربع

سال:۱۴۰۳-۱۴۰۰

عکاس پروژه: استودیو دیمن

شرح پروژه معماری ساختمان مسکونی پناه از زبان معمار

تایپولوژی میان بافت، یک باکس ژنریک با مرزی مشخص است که مرز به مرز همسایه قرار میگیرد و به واسطه صفحه ای دو بعدی (نما) با شهر و دیوارهای جانبی با همسایه ارتباط برقرار می کند. همانند ظرفی پروگرم در آن تزریق و پاکت می شود و نما به صورت یک عکس برگردان به آن الحاق می شود. همان‌ طور که لویی کان پلان را مجموعه‌ ای از اتاق‌ ها می‌ داند، ساختمان میان بافت به واسطه نما (پوسته مرزی) درون خود را پنهان می سازد. پروژه تلاش می‌ کند تا با برجسته‌ کردن تضاد میان پوسته و هسته، رابطه‌ ی جزء و کل را در معماری عیان کند. در چنین بستر متراکمی، نما دیگر صرفاً پوسته‌ ای بیرونی نیست، بلکه دیواری‌ست که همزمان باید با شهر و درون خود گفت‌ و گو کند. پروژه با بازخوانی این الگو، دوگانگی ذاتی میان «مرز بیرونی» و «برنامه درونی» را به چالش می‌کشد.

یکی از مولفه های کلیدی طراحی، کلیشه زدایی تایپولوژی میان بافت است. در اغلب ساختمان ها تراس ها به عنوان امتداد بیرونی فضا، به سوی خیابان و منظر شهری باز میشوند. اما منظر در شهر مرده است! در این پروژه تراس ها با چرخشی آگاهانه به درون باز شده اند و ضلع بزرگتر آن ها به سمت فضاهای خصوصی گشوده میشود. این جا به جایی، تراس را از یک میان فضای نمایشی به عنصری درونی و قابل زیست تبدیل کرده و رابطه همسایگی نه بر اساس مجاورت دیوارها بلکه با مجاورت خلا ها تعریف میشود.

در نهایت، پروژه می‌ کوشد در برابر آشفتگی منظر، تعریفی دوباره از «منظر و حریم» ارائه دهد و کیفیتی تازه برای زیستن در دل میان‌بافت شهری تعریف کند.
در طبقه‌ی همکف، پروژه با عقب‌نشینی از مرز مالکیت، فضای نیمه‌عمومی‌ای را در اختیار شهر قرار می‌دهد. این عقب‌نشینی تلاشی‌ست برای تلطیف مرز مالکانه و فراهم‌کردن فضایی میانی که هم به شهر تعلق دارد و هم به ساکنان، هم درون است و هم بیرون.

در این پروژه تلاش شده تا از آجر به شیوه‌ای نو و متفاوت -هم از لحاظ تکنیک ساخت و هم از لحاظ فرمی- استفاده شود و ظرفیت های جدیدی از آجر که پیشینه ای تاریخی در ایران دارد را بیرون آورد. نما از دو قسمت لوورهای متحرک و باکس های داخلی تشکیل شده است. لوورهای آجری به صورت خشک و منفصل از هسته داخلی اجرا شده و مانند پرده‌ای خارجی حریم را برای فضاهای داخلی ایجاد کرده و امکان باز و بسته شدن توسط ساکنین هر طبقه را دارد که باعث پویایی نما شده است. گره‌چینی آجرهای نما نیز به دلیل نوع چیدمان متفاوت و تغییر جهت در هر طبقه در ساعت‌های مختلف روز با تغییر زاویه نور فرم های مختلفی تولید می‌ کند.

در ادامه خط معمار شما را به دیدن سایر تصاویر معماری ساختمان مسکونی پناه دعوت می نماید.

تحریریه خط معمار

منبع: اقتباسی از دانشنامه هنرمعماری